Speel ik in de juiste film?

Image
Rutger Hangelbroek
Image
Marianne Zuur

Het klimaat is van ons allemaal. Alleen als bewoners zelf ook in actie komen, krijgen we het systeem gedraaid. De stap uit machteloosheid is actie. De overheid pakt hierin steeds vaker een regierol. Maar weet je ook als bestuurder en/of ambtenaar hoe je die regierol wilt invullen in de participatie- en ruimtelijke processen? In welke film wil jij spelen?

 

Een werkdag van een wethouder ruimtelijke ordening

Onlangs waren we op bezoek bij een wethouder ruimtelijke ordening. Beeldend schetste hij wat hij zoal tegenkwam op een werkdag. Hij zag pareltjes zag van burgerinitiatieven, naast top down besluiten waar inwoners tegen in het geweer komen. Maar ook een uitvoeringsorganisatie met een enorme werkdruk waar mensen het goede proberen te doen in een oerwoud van regels. Hij schetste zijn kaders, tussen coalitieakkoord en klimaatakkoord, met een hoop planverplichtingen waarin hij de inwoners wil meenemen.

Hij ervaart hoe het abstracte begrip duurzaamheid slechts leeft bij een handjevol bewoners en ondernemers die hem al goed weten te vinden. En hoe de overgrote meerderheid van mensen heel andere zorgen en wensen kent: afvaloverlast, verdwijnende trapveldjes en parkeerdruk. De wethouder vroeg zich in ons gesprek af: Hoe breng ik het klimaatvraagstuk naar de mensen?  Hoe rijm ik de participatie opgave uit mijn coalitieakkoord met de lopende besluiten die ik heb uit te voeren? En hoe geef ik daarin de burgers de juiste ruimte?

De regie, en dan?

In de participatiesamenleving die we als maatschappij beogen, is de rol van regisseur voor de gemeente een nieuwe rol. Want hoe voer je regie? Elke regisseur doet dat anders. De een doet dat top down en de ander bottom-up. We zien vaak het meest naturelle spel wanneer de regisseur achterover leunt in zijn stoel en ogenschijnlijk niets doet. Deze regisseursrol is wennen voor zowel gemeente als burger. Graag nemen we je mee in de wijsheid van de wethouder. Want deze 3 tips zagen we hem in de praktijk brengen:

  1. Eerlijkheid creëert ruimte

Tijdens een informatieavond in de wijk stond de wethouder bewoners te woord die hun trapveldje moesten prijsgeven aan sociale woningbouw.

De wethouder vertelde de bewoners dat er in dit plantraject weinig ruimte was geweest voor andersluidende ideeën. Zij konden in feite alleen bezwaar maken maar met weinig kans van slagen nu de regels correct waren gevolgd. Zo was hij eerlijk over de invloed die de mensen hadden.

Liever had hij het anders gezien, en in de toekomst zou hij deze mensen wel graag in beweging zetten bij de vergroening van de buurt, de verbetering van de mobiliteit en het smeden van warmteplannen. Maar daar was nu niet het moment voor. Deze boodschap ging voor.

  1. Ook met lege handen kun je indruk maken!

Een bewonerscollectief onderzoekt de winnende route naar verduurzaming van de wijk. De wethouder geeft aan waar de gemeente staat – namelijk ook nog in de verkenningsfase. Hij legt uit dat er pilotwijken zijn gekozen die eerst aan de beurt zijn – daar lijkt de business case het duidelijkst in het voordeel van de gebruikers. In de pilotwijken faciliteert de gemeente buurtteams die initiatief nemen. De wijk waar het nu om gaat is niet uitgekozen voor de pilot.

Kun je dan zoals de wethouder met lege handen komen? Ja, dat kan, als je maar duidelijk bent. Dat kan inhouden dat je zegt: ‘Ik weet nu nog niet waar het heengaat, maar ik waardeer dat jullie dat zelf uitzoeken. Ik heb je nu niets anders te bieden dan mijn morele steun: ik zie je in je effort en dat juich ik toe.’

En dat kan inhouden dat je de burger niet bedient die aangeeft: ‘Ik wil best bewegen maar vertel me waar ik heen moet’. Noch de ondernemer die zegt: ‘Het is te duur om warmtenet aan te leggen, beste overheid, betaalt u mee? Dat deed u immers ook bij het gasnet?’

  1. Geef ruimte voor improvisatie, vertrouw je acteurs!

In de uitvoering ziet de wethouder aanvragen voor bijvoorbeeld stoepreparaties in een planning verdwijnen en de communicatie sneuvelen. Dat leidt tot klachten, waar er begrip voor vertraging had kunnen zijn.

Verdragen dat je niets ‘doet’ hoort ook bij de regisseur die anderen wil laten acteren. Dus als je aansluit bij wat er leeft, duidelijk bent over de ruimte die er is en vanuit jouw rol levert wat er nodig is, dan kom je met draagvlak een heel eind.

In hoeverre geef jij al vorm aan deze nieuw rol en kan het beantwoorden van de volgende vragen je helpen daar stappen in te zetten?

  • Durf jij te vertrouwen op het lokale goede gesprek?
  • In welke film zie jij jezelf en je collega’s spelen?
  • Hoe geef jij jouw regie vorm? En welke regie gun jij je collega’s?
Image module

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

div#stuning-header .dfd-stuning-header-bg-container {background-image: url(https://www.pentascope.nl/wp-content/uploads/2017/11/Pentascope-blog-single-header-01.png);background-color: transparent;background-size: cover;background-position: top center;background-attachment: scroll;background-repeat: no-repeat;}#stuning-header div.page-title-inner {min-height: 300px;}